3. Sınıf Hayat Bilgisi · Ünite 4
Geçmişin İzleri, Doğanın Renkleri: Çevremizdeki Güzellikleri Koruyalım
Tarihî mekânların ve doğal güzelliklerin ne anlama geldiğini öğreniyor, onlara neden ve nasıl sahip çıkmamız gerektiğini keşfediyoruz.
Kazanım HB.3.4.1 · 30 dk okuma
Zaman Makinesi ve Doğa Ana'nın Hediyeleri
Merhaba sevgili öğrenciler! Hiç bir zaman makineniz olsun istediniz mi? Aslında hepimizin çok yakınında zaman makineleri var: Tarihî mekânlar! Müzeler, eski camiler, kaleler, hanlar ve hamamlar bize geçmişte insanların nasıl yaşadığını fısıldayan birer zaman makinesidir.
Bir de Doğa Ana'nın bize hediye ettiği eşsiz tablolar var: Doğal güzelliklerimiz! Yemyeşil ormanlar, masmavi denizler, şelaleler ve göller... Hem tarihî mekânlar hem de doğal güzellikler ülkemizin en büyük zenginlikleridir.
Tarihî Mekânlar Nelerdir?
Atalarımızdan bizlere miras kalan, geçmiş dönemlerde yapılmış yapılara tarihî mekân diyoruz. Yaşadığımız çevredeki eski bir çeşme, büyük bir kale ya da tarihte kullanılmış eşyaların sergilendiği bir müze tarihî mekândır.
Doğal Güzellikler Nelerdir?
İnsan eli değmeden, doğanın kendi kendine oluşturduğu harika yerlere ise doğal güzellik denir. Hafta sonu ailenizle piknik yaptığınız orman veya yazın yüzdüğünüz deniz, bu doğal güzelliklerin birer parçasıdır.
Neden Korumalıyız ve Neler Yapabiliriz?
Bu güzellikler sadece bizim değil; geçmişteki insanların bize emaneti, gelecekteki çocukların ise hakkıdır. Denizlerimizi kirletirsek balıklar yuvasız kalır, ormanlarımıza çöp atarsak yangın çıkabilir. Tarihî bir kalenin duvarına yazı yazarsak, o eser zarar görür ve yok olur.
- Tarihî mekânları gezerken eşyalara dokunmamalı ve duvarlarına zarar vermemeliyiz.
- Doğada piknik yaptıktan sonra çöplerimizi çöp kutusuna atmalıyız.
- Ormanlarda cam şişe bırakmamalıyız, çünkü camlar güneş ışığıyla ısınıp yangına sebep olabilir.
- Zarar veren birini gördüğümüzde onu nazikçe uyarmalı ya da bir büyüğümüze haber vermeliyiz.
Geçmişin İzleri, Doğanın Renkleri: Çevremizdeki Güzellikleri Koruyalım: Alıştırma Soruları
1. Aşağıdakilerden hangisi bir 'doğal güzellik' örneğidir?
- A) Müze
- B) Şelale
- C) Eski Cami
- D) Tarihî Kale
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Şelale
Şelaleler insan eli değmeden doğa tarafından oluşturulduğu için doğal güzelliktir. Diğer seçenekler insanların geçmişte yaptığı tarihî mekânlardır.
2. Geçmişte yaşamış insanların kullandığı eşyaların korunduğu ve sergilendiği mekânlara ne ad verilir?
- A) Müze
- B) Orman
- C) Göl
- D) Deniz
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Müze
Geçmiş dönemlere ait eşyaların, eserlerin korunduğu ve sergilendiği tarihî mekânlara müze denir.
3. Aşağıdakilerden hangisi ormanlarımızı ve denizlerimizi korumak için yapmamız gereken doğru bir davranıştır?
- A) Denizde yüzerken çöplerimizi suya atmak
- B) Piknikten sonra tüm çöplerimizi toplayıp çöp kutusuna atmak
- C) Ormanda cam şişeleri ağaçların altına bırakmak
- D) Tarihî eserlerin üzerine adımızı yazmak
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Piknikten sonra tüm çöplerimizi toplayıp çöp kutusuna atmak
Piknikten sonra çöpleri toplamak doğayı korumak için yapmamız gereken en temel görevlerden biridir. Suya çöp atmak, ormanda cam bırakmak (yangın riski) ve eserlere yazı yazmak çok yanlış davranışlardır.
4. Tarihî mekânları korumanın temel amacı nedir?
- A) Sadece turistlerin gelip fotoğraf çekmesini sağlamak
- B) Geçmişimizle bağ kurup atalarımızdan kalan mirası geleceğe taşımak
- C) Eski binaları yıkıp yerine yeni apartmanlar yapmak
- D) Oralarda oyun alanları ve lunaparklar kurmak
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Geçmişimizle bağ kurup atalarımızdan kalan mirası geleceğe taşımak
Tarihî mekânlar geçmişimizle geleceğimiz arasında bir köprüdür. Onları koruyarak atalarımızın yaşamlarını öğrenir ve bu mirası bizden sonraki çocuklara bırakırız.
5. Ailesiyle birlikte tarihî bir kaleyi gezmeye giden Ayşe, kalenin duvarlarına boya ile yazı yazan birini görmüştür. Ayşe'nin ülkemizin varlıklarına duyarlı bir vatandaş olarak ne yapması beklenir?
- A) Kendisi de gidip duvarın başka bir köşesine adını yazmalıdır.
- B) Hiçbir şey söylemeden oradan hızla uzaklaşmalıdır.
- C) Kişiyi nazikçe uyarmalı veya oradaki güvenlik görevlisine haber vermelidir.
- D) Duvardan bir taş söküp hatıra olarak evine götürmelidir.
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Kişiyi nazikçe uyarmalı veya oradaki güvenlik görevlisine haber vermelidir.
Duyarlı bir vatandaş, tarihî eserlere zarar verildiğini gördüğünde duruma müdahale eder; kişiyi nazikçe uyarır veya yetkililere (güvenlik görevlisine) durumu bildirir.