Online Kolej
Kayıt Ol

6. Sınıf Türkçe · Bilim ve Teknoloji

Bilim ve Teknoloji Dünyasına Kulak Ver: Etkili İzleme ve Dinleme

Bilim ve teknoloji içeriklerini izlerken veya dinlerken strateji seçmeyi, görsel ipuçlarını yakalamayı ve doğru tahminlerde bulunmayı öğreniyoruz.

Kazanım TUR.6.5.D · 30 dk okuma

Merhaba genç bilim insanları ve teknoloji tutkunları! İnternette veya televizyonda her gün yeni bir teknolojik aletin tanıtımını veya uzayla ilgili heyecan verici bir haberi görüyoruz. Peki, bu bilgileri bir sünger gibi tam ve doğru bir şekilde emmek için nasıl bir izleyici ve dinleyici olmalıyız? Gelin, bilim ve teknoloji dünyasında yolumuzu bulmamızı sağlayacak ipuçlarını keşfedelim.

1. Ne İzliyoruz? (Materyal Seçimini Yönetme)

Diyelim ki Fen Bilimleri dersi için 'Yapay Zeka' hakkında bir araştırma yapman gerekiyor. Karşına iki video çıktı: Biri akıllı robotların dünyayı ele geçirdiği heyecanlı bir bilim kurgu filmi, diğeri ise bir mühendisin yapay zekanın nasıl çalıştığını anlattığı bir eğitim videosu. Amacımız 'bilgi edinmek' olduğu için eğitim videosunu seçmek, yani amaca uygun doğru materyali bulmak ilk ve en önemli adımdır.

2. Dedektif Gibi Tahmin Etmek

Bir videoyu açmadan önce ilk neye bakarız? Elbette başlığına ve kapak görseline! 'Mars'ta Su Bulundu mu?' başlığını ve kırmızı bir gezegenin üzerinde parlayan bir buz kütlesi görselini gördüğümüzde, videonun içeriği hakkında hemen bir tahminde bulunuruz. Dinlemeye veya izlemeye başlamadan önce zihnimizde tahminler yürütmek, beynimizi konuya hazırlar ve odaklanmamızı kolaylaştırır.

3. Stratejimizi Belirleyelim

Her videoyu aynı şekilde izlemeyiz. Çok sevdiğin bir teknoloji kanalının eğlenceli vlogunu izlerken arkana yaslanıp rahatça dinleyebilirsin. Ancak Güneş enerjisi panellerinin nasıl yapıldığını anlatan 40 dakikalık bir belgeseli izliyorsan, önemli yerleri kaçırmamak için 'not alarak dinleme' stratejisini seçmelisin. Sadece panellerin icat edildiği tarihi arıyorsan, 'seçici dinleme' yöntemini kullanarak sadece o tarihe odaklanırsın. Stratejini amacına göre belirle!

4. Yüzey Anlamı ve Görsellerin Gücü

İzlediğimiz videolarda duyduğumuz sözlerin doğrudan anlattığı şeye 'yüzey anlam' deriz. Örneğin, sunucu 'İnternet kullanımı son on yılda iki katına çıktı' dediğinde, buradaki yüzey anlam oldukça açıktır: İnternet kullanımı artmıştır. Ancak bazen kelimelerin yetmediği yerde görseller konuşur!

ArtışGrafiği

Sunucu konuşurken ekranda aniden yukarıdaki gibi hızla yükselen ve kırmızıya dönen bir sütun grafiği belirebilir. Bu görsel, bize sadece artışın olduğunu değil, aynı zamanda bu artışın çarpıcı veya belki de tehlikeli boyutlarda olduğunu hissettirir. Yani, görselle iletilen anlamı çözmek, mesajın tamamını kavramamızı sağlar.

auto_awesome

Bilim ve Teknoloji Dünyasına Kulak Ver: Etkili İzleme ve Dinleme: Alıştırma Soruları

  1. Soru 1

    1. Efe, 'Derin Denizlerdeki Yeni Keşifler' başlıklı bir belgesel izleyecektir. Belgeselin kapak fotoğrafında karanlık sularda parlayan tuhaf bir denizaltı robotu vardır. Buna göre Efe'nin belgeselin içeriğiyle ilgili aşağıdaki tahminlerden hangisini yapması en mantıklıdır?

  2. Soru 2

    2. Bir teknoloji dergisinin hazırladığı videoda sunucu şu cümleyi kurmuştur: 'Yeni üretilen elektrikli arabalar, tek şarjla eskisinden 200 kilometre daha fazla yol gidebiliyor.' Bu cümlenin yüzey anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

  3. Soru 3

    3. Ayşe Öğretmen, öğrencilerinden 'Tıpta Kullanılan Robotik Cerrahi Yöntemleri' hakkında bilgi toplamalarını istemiştir. Buna göre bir öğrencinin araştırma yaparken aşağıdaki materyallerden hangisini seçmesi en doğru olur?

  4. Soru 4

    4. İklim değişikliği hakkında bir belgesel izliyorsunuz. Sunucu 'Buzullar hızla eriyor.' dediği sırada, ekranda kocaman bir buz kütlesinin büyük bir gürültüyle çökerek okyanusa düştüğü ağır çekim bir görüntü gösteriliyor. Bu görselin kullanılması dinlediğimiz metnin anlamına nasıl bir katkı sağlar?

  5. Soru 5

    5. Zeynep, 60 dakikalık 'Mars'ta Yaşam' adlı bir belgeseli izlemektedir. Amacı sadece bilim insanlarının Mars'a ne zaman insan göndermeyi planladığı yıl bilgisini bulmaktır. Belgeselin tamamındaki tüm ayrıntıları öğrenmek gibi bir amacı yoktur. Buna göre Zeynep'in izleme ve dinleme sürecinde hangi stratejiyi kullanması en etkilidir?

1 soru daha seni bekliyor

Ücretsiz kaydol; Bilim ve Teknoloji Dünyasına Kulak Ver: Etkili İzleme ve Dinleme testini puanlı çöz, XP kazan ve takıldığın yeri yapay zeka öğretmenine sor.

Ücretsiz Kaydol