Online Kolej
Kayıt Ol

8. Sınıf Türkçe · İletişim ve Sosyal İlişkiler

Gözler ve Kulaklar Açık: Etkili Dinleme ve İzleme Stratejileri

Amacımıza uygun dijital ve işitsel materyalleri nasıl seçeceğimizi, görsel ve işitsel mesajları nasıl doğru yorumlayacağımızı öğreniyoruz.

Kazanım TUR.8.1.D · 40 dk okuma

İletişimde Usta Bir Dinleyici ve İzleyici Olmak

Merhaba sevgili gençler! İletişim dendiğinde aklımıza genellikle 'konuşmak' veya 'yazmak' gelir. Oysa etkili iletişimin asıl kilit noktası iyi bir dinleyici ve izleyici olmaktır. Günümüzde etrafımız sayısız video, podcast, sunum ve haberle çevriliyken, neyi nasıl izleyeceğimizi bilmek bir süper güçtür!

1. Direksiyon Sizde: Materyal ve Strateji Seçimi

İnternette veya televizyonda karşımıza çıkan her şeyi izlemek büyük bir zaman kaybıdır. İletişim kurarken veya bir bilgi ararken ilk adımımız 'Amacım ne?' diye sormaktır. Eğer bir münazara ödevi için araştırma yapıyorsanız bilimsel bir belgeseli veya uzman röportajını seçmelisiniz. Canınız sıkkın olduğunda gülmek istiyorsanız eğlenceli bir tiyatro oyunu seçebilirsiniz. İşte bu, 'materyal seçimini yönetmek'tir.

İkinci adım ise seçtiğiniz materyale uygun 'strateji' belirlemektir. Peki hangi durumlarda hangi stratejiyi kullanmalıyız?

  • Yakın bir arkadaşınız size üzücü bir anısını anlatıyorsa onu 'empatik dinleme' stratejisiyle, duygularını anlamaya çalışarak dinlersiniz.
  • Bir siyasetçinin veya satıcının konuşmasını dinlerken 'eleştirel dinleme' yapar, söylenenlerin mantıklı olup olmadığını sorgularsınız.
  • Ders çalışırken veya bir belgesel izlerken 'not alarak dinleme' stratejisi en iyisidir.

2. Dedektif Gibi Düşünmek: Tahminde Bulunma

Bir videoyu veya ses kaydını başlatmadan önce içeriği hakkında ipuçları toplamak beyninizi konuya hazırlar. Başlığa, kapak fotoğrafına (thumbnail), varsa alt başlıklara ve etiketlere bakarak 'Bu video ne hakkında olabilir?', 'Bana ne anlatacak?' sorularına yanıt aramak odaklanmanızı kolaylaştırır.

3. Duyduğumuz ve Gördüğümüz Her Şey Aynı mıdır? (Yüzey ve Görsel Anlam)

Dinlediğimiz veya izlediğimiz bir metnin 'yüzey anlamı', konuşmacının kelimelerle doğrudan ifade ettiği temel mesajdır. Yani cümlenin sözlük anlamıdır. Fakat işin içine 'izleme' girdiğinde, sessiz kelimeler dediğimiz görseller de konuşmaya başlar.

Bir belgeselde anlatıcı 'Küresel ısınma doğayı etkiliyor' derken, ekranda çatlamış topraklar ve eriyen buzullar gösteriliyorsa, 'görselle iletilen anlam' konuşulanları destekliyor ve daha çarpıcı hale getiriyor demektir. Bazen de insanlar 'Ben çok iyiyim' derken omuzları çökük, gözleri yere bakıyor olabilir. Bu durumda görsel mesaj (beden dili), işitsel mesajın (yüzey anlam) önüne geçer.

auto_awesome

Gözler ve Kulaklar Açık: Etkili Dinleme ve İzleme Stratejileri: Alıştırma Soruları

  1. Soru 1

    1. Sınıf arkadaşınız Ayşe, çok sevdiği kedisinin hastalandığını ve bu yüzden gece hiç uyuyamadığını size anlatmaktadır. Bu durumda Ayşe'yi hangi dinleme stratejisiyle dinlemeniz en uygun olur?

  2. Soru 2

    2. İnternette gezinirken bir videoya rastladınız. Videonun başlığı 'Tarihin Tozlu Rafları', kapak fotoğrafında ise eski bir harita, bir pusula ve siyah-beyaz asker fotoğrafları var. Bu izletinin içeriği aşağıdakilerden hangisi olabilir?

  3. Soru 3

    3. Bir belgesel izliyorsunuz. Anlatıcı şu cümleyi kuruyor: 'Ülkemizde bu yıl orman yangınlarının sayısı geçen yıla oranla yüzde yirmi artış göstermiştir.' Bu cümlenin yüzey anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

  4. Soru 4

    4. Bir tartışma programı izliyorsunuz. Konuşmacılardan biri heyecanla kendi fikrini savunurken, diğer konuşmacı kollarını göğsünde kavuşturmuş, gözlerini devirmekte ve sürekli saatine bakmaktadır. İkinci konuşmacının görsel olarak ilettiği anlam aşağıdakilerden hangisidir?

  5. Soru 5

    5. Mert, Fen Bilimleri dersinde 'Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Geleceği' konulu bir sunum hazırlayacaktır. Bunun için internette materyal ararken karşısına dört farklı seçenek çıkar. Mert'in amacına uygun materyal ve bu materyali izlerken kullanması gereken en mantıklı dinleme stratejisi eşleştirmesi hangisidir?

1 soru daha seni bekliyor

Ücretsiz kaydol; Gözler ve Kulaklar Açık: Etkili Dinleme ve İzleme Stratejileri testini puanlı çöz, XP kazan ve takıldığın yeri yapay zeka öğretmenine sor.

Ücretsiz Kaydol