Isı ve Sıcaklık: İkiz Gibi Görünen İki Farklı Kavram

Isı ve Sıcaklık Aynı Şey Mi?

Günlük hayatta 'Bugün hava çok ısı' veya 'Sobanın sıcaklığı odayı ısıttı' gibi cümleleri sık sık duyarız. Ancak bilim dünyasında 'ısı' ve 'sıcaklık' tıpkı elma ve armut gibi birbirinden tamamen farklı iki kavramdır! Gelin bu iki kavramı yakından tanıyalım.

Sıcaklık Nedir?

Sıcaklık, bir maddenin ne kadar sıcak veya ne kadar soğuk olduğunun bir göstergesidir. Unutmamamız gereken en önemli kural: Sıcaklık bir enerji türü değildir, sadece bir ölçümdür!

• Sıcaklık, termometre adı verilen alet ile ölçülür. Günlük hayatta sıcaklık birimi olarak Derece Celsius kullanırız ve bunu matematiksel bir sembolle gösteririz.

Isı Nedir?

Isı ise bambaşka bir şeydir; o bir enerji çeşididir! Sıcaklıkları farklı olan iki madde yan yana geldiğinde aralarında bir enerji alışverişi başlar. Sıcaktan soğuğa doğru akan bu gizli enerjiye 'ısı' diyoruz.

• Isı doğrudan bir aletle ölçülemez. Ancak 'kalorimetre kabı' adı verilen özel bir araç yardımıyla matematiksel olarak hesaplanabilir. Isı bir enerji olduğu için birimi Joule (J) veya Kalori (cal) olarak ifade edilir.

Kumbara Örneği ile Anlayalım

Isı ve sıcaklık farkını daha iyi anlamak için kumbaranı düşün. Kumbaranın içindeki toplam para miktarı sahip olunan enerji, yani 'ısı' gibidir. O parayla marketten ne kadar eşya alabildiğin (paranın gücü) ise 'sıcaklık' gibidir. Kumbarana para eklendiğinde (ısı aldığında), alım gücün de (sıcaklığın) artar!