3. Sınıf Fen Bilimleri · Ünite 5
Varlıkların Gizemli Hareketleri: Hız, Yön ve Denge!
Çevremizdeki varlıkların hızlanma, yavaşlama, dönme, sallanma ve yön değiştirme hareketlerini inceliyoruz. Bu hareketlerin hayatımızdaki olumlu ve olumsuz etkilerini eğlenceli örneklerle keşfedeceğiz.
Kazanım FB.3.5.1 · 30 dk okuma
Hareket Ne Demektir?
Sabah evden çıkıp okula giderken, teneffüste okul bahçesinde ebelemece oynarken veya parkta gezinirken sürekli hareket halindeyiz. Sadece biz mi? Arabalar, rüzgarda uçuşan yapraklar, gökyüzündeki kuşlar, saatin yelkovanı ve hatta dünyamız bile hareket eder! Çevremize dikkatlice bakarsak, her varlığın kendine özgü bir hareket şekli olduğunu görebiliriz.
Hareket Çeşitlerini Tanıyalım
Oyun oynarken veya etrafı gözlemlerken fark ettiğiniz hareketleri 5 ana gruba ayırabiliriz. Gelin bu hareket türlerini ve günlük hayattaki örneklerini inceleyelim:
- Hızlanma Hareketi: Bir varlığın hızını artırarak ilerlemesidir. Yeşil ışık yandığında hareket etmeye başlayan bir otomobil, ağaçtan yere düşen bir elma veya yarışa başlayan bir koşucu hızlanma hareketi yapar.
- Yavaşlama Hareketi: Hareket eden bir varlığın hızını azaltmasıdır. Kırmızı ışığı görüp frene basan bir sürücü, durağa yaklaşan bir okul taşıtı veya yokuş yukarı çıkan bir bisikletli yavaşlama hareketi yapar.
- Dönme Hareketi: Bir varlığın kendi etrafında veya başka bir şeyin etrafında tur atmasıdır. Lunaparktaki dönme dolap, rüzgar gülü, çamaşır makinesinin kazanı veya dünyanın güneş etrafındaki hareketi dönmeye örnektir.
- Sallanma Hareketi: Bir varlığın ileri-geri veya sağa-sola doğru düzenli olarak gidip gelmesidir. Parktaki salıncak, duvar saatindeki sarkaç veya rüzgarda iki yana savrulan ağaç dalları sallanma hareketi yapar.
- Yön Değiştirme Hareketi: Hareket eden bir varlığın gittiği yolu değiştirmesidir. Tenis oynarken rakete çarpan top, duvara çarpıp geri dönen misket veya virajı dönen bir araba yön değiştirir.
Hareketin Hayatımızdaki Olumlu ve Olumsuz Sonuçları
Hareket etmek işlerimizi kolaylaştırır ve çok eğlencelidir. Örneğin uçakların hızlanma hareketi sayesinde çok uzak ülkelere kısa sürede gidebiliriz. Rüzgar güllerinin dönme hareketi evlerimiz için elektrik üretir. Parkta salıncakta sallanmak bize mutluluk verir. Bunlar hareketin olumlu (iyi) sonuçlarıdır.
Ancak hareketlerin olumsuz ve tehlikeli sonuçları da olabilir. Çok hızlı giden bir araç virajda yön değiştiremeyip kaza yapabilir. Ya da oyun oynarken kendi etrafımızda çok fazla dönersek başımız dönebilir, dengemizi kaybedip yere düşebiliriz. Kasırga gibi çok hızlı hava hareketleri binalara zarar verebilir.