3. Sınıf Matematik · Ünite 3
Doğadaki Sihirli Ayna: Simetri
Doğadaki ve çevremizdeki simetrik varlıkları keşfedeceğimiz, simetri doğrusunu yatay ve dikey olarak inceleyeceğimiz eğlenceli bir ders.
Kazanım MAT.3.3.7 · 30 dk okuma
Doğadaki Sihirli Ayna: Simetri
Merhaba doğa dedektifleri! Hiç bir kelebeğin kanatlarını yakından incelediniz mi? Kelebeğin sağ kanadı ile sol kanadı birbirinin tıpatıp aynısıdır. Bir yaprağın damarlarına veya uğur böceğinin beneklerine baktığımızda da aynı uyumu görürüz. İşte doğadaki bu muhteşem eşliğe ve uyuma simetri diyoruz.
Simetri Doğrusu Nedir?
Bir şekli tam ortasından ikiye katladığımızda, iki parça üst üste tam olarak çakışıyorsa (yani birbirini tamamen kapatıyorsa) bu şekil simetriktir. Katladığımız o görünmez çizgiye veya şekli iki eş parçaya ayıran çizgiye simetri doğrusu adını veririz.
Yatay ve Dikey Simetri
Simetri doğrusunu çizerken her zaman yukarıdan aşağıya doğru inmek zorunda değiliz. Şekline göre çizgimizi farklı yönlerde de çizebiliriz.
- Dikey Simetri: Çizgimizi yukarıdan aşağıya doğru çizdiğimiz simetridir. Ayakta duran bir insan, kocaman bir 'A' veya 'M' harfi dikey simetriye harika birer örnektir.
- Yatay Simetri: Çizgimizi soldan sağa doğru çizdiğimiz simetridir. Durgun bir göl kenarındaki ağacın suya yansıması veya 'E' ve 'B' harfleri yatay simetriye örnektir.
İsterseniz evdeki bir kâğıdı ortadan ikiye katlayıp şekiller keserek kendi simetrik dünyanızı yaratabilirsiniz. Katlama çizginizi açtığınızda göreceğiniz o iz, sizin simetri doğrunuzdur!
Doğadaki Sihirli Ayna: Simetri: Alıştırma Soruları
1. Aşağıdaki nesnelerden hangisi doğada bulunan simetrik bir varlığa örnektir?
- A) Kırık bir taş
- B) Kelebek
- C) Buruşuk bir kâğıt
- D) Yarısı yenmiş bir elma
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Kelebek
Kelebeğin sağ ve sol kanatları şekil, renk ve desen olarak birbirinin tıpatıp aynısıdır, yani simetriktir. Kırık taş, buruşuk kâğıt ve yarısı yenmiş elma simetrik değildir.
2. Bir şekli tam ortadan birbirine eş iki parçaya ayıran çizgiye ne ad verilir?
- A) Sayı doğrusu
- B) Kenar çizgisi
- C) Simetri doğrusu
- D) Köşegen
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Simetri doğrusu
Bir şekli iki eş parçaya bölen çizgiye 'simetri doğrusu' denir.
3. Büyük harflerle yazılmış 'A' harfini düşünün. A harfinde nasıl bir simetri vardır?
- A) Yatay simetri
- B) Dikey simetri
- C) Hem yatay hem dikey simetri
- D) Simetri yoktur
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Dikey simetri
A harfini yukarıdan aşağıya doğru (dikey) bir çizgiyle ikiye bölersek, sağ ve sol tarafı birbirinin aynısı olur. Bu nedenle dikey simetriye sahiptir.
4. Bir şeklin sağ tarafında kırmızı, büyük bir kare vardır. Bu şekil dikey bir simetri doğrusuna sahipse, sol tarafında ne olmalıdır?
- A) Mavi, büyük bir kare
- B) Kırmızı, küçük bir üçgen
- C) Kırmızı, büyük bir kare
- D) Sarı, küçük bir kare
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Kırmızı, büyük bir kare
Simetrik parçaların şekli, büyüklüğü ve rengi aynı olmalıdır. Bu yüzden sağ tarafta kırmızı, büyük bir kare varsa sol tarafta da aynısı olmalıdır.
5. Aşağıdaki harflerden hangisinde hem yatay hem de dikey simetri doğrusu vardır?
- A) T
- B) E
- C) K
- D) H
Cevabı göster
Doğru cevap: D) H
H harfini hem yukarıdan aşağıya (dikey) hem de soldan sağa (yatay) böldüğümüzde birbirine eş iki parça elde ederiz. Bu yüzden iki simetri doğrusu da vardır.