6. Sınıf Matematik · Ünite 4
Geometrik Şekillerle Hayatı Güzelleştiriyoruz: Alan Problemleri
Dikdörtgen, üçgen ve paralelkenar gibi geometrik şekillerin alanlarını kullanarak günlük hayatta karşılaştığımız gerçek problemleri nasıl modelleyip çözeceğimizi öğreniyoruz.
Kazanım MAT.6.4.3 · 40 dk okuma
Hayatımızın her köşesinde geometri var! Odanı boyarken ne kadar boya gerekeceğini, tarlaya ne kadar tohum ekileceğini veya salonuna alacağın halının boyutunu hiç düşündün mü? İşte tam bu noktalarda 'Alan' kavramı devreye giriyor. Gerçek yaşam problemlerini çözerken aslında birer matematik dedektifi gibi çalışırız.
Problemi Anlamak ve Modellemek
Bir problemi çözerken önce elimizdeki verileri (şekil, uzunluk, alan ölçü birimleri) belirlemeliyiz. Sonra bu veriler arasındaki ilişkiyi bulup problemi zihnimizde canlandırır veya bir şema çizerek matematiksel bir modele dönüştürürüz. Stratejimizi belirledikten sonra ise işlemleri yapar ve sonucumuzu kontrol ederiz.
Örnek Durum: Usta Zeynep'in Duvar Boyama İşi
Zeynep Hanım, dikdörtgen şeklindeki boş bir duvarı boyamak istiyor. Duvarın genişliği 6 metre, yüksekliği ise 3 metredir. Duvarın tam ortasında, yüksekliği 2 metre ve genişliği 1 metre olan dikdörtgen şeklinde bir pencere vardır. 1 metrekare alanı boyamak için 1 kutu boya gerekiyorsa, Zeynep Hanım kaç kutu boya almalıdır?
Hadi bu durumu modelleyelim ve stratejimizi belirleyelim: Önce duvarın tamamının alanını bulmalıyız. Ancak duvarın tümünü boyamayacağız! Pencerenin olduğu kısım boş kalacak. Bu yüzden pencerenin alanını hesaplayıp, tüm alandan çıkarmalıyız.
Her metrekare için 1 kutu boya gerektiğinden Zeynep Hanım'ın 16 kutu boyaya ihtiyacı vardır. Çözümümüzü zihnimizde test edelim: Toplam 18 metrekarelik bir alanımız var, 2 metrekarelik kısmına fırça değmeyecek. O halde 16 metrekarelik alan boyanacak. Mantıklı ve doğru bir sonuca ulaştık!
Farklı Şekiller, Farklı Stratejiler
Bazen ilgilendiğimiz bölge bir paralelkenar veya odamızın bir köşesi üçgen şeklinde olabilir. Üçgenin alanı taban ile yüksekliğin çarpımının yarısı iken, paralelkenarın alanı taban ile o tabana ait yüksekliğin çarpımıdır. Stratejimiz hep aynıdır: Şekli tanı, uygun alanı hesapla, gerekiyorsa eksilt veya birleştir!
Örnek Durum: Üçgen Çiçek Tarhı
Ali Dede, bahçesinde tabanı 4 metre ve bu tabana ait yüksekliği 3 metre olan üçgen şeklinde bir bölgeye özel çiçekler ekecektir. Her bir metrekare alanı kaplamak için 5 paket tohum gerekmektedir. Ali Dede'nin toplam tohum ihtiyacını hesaplayalım.
Gördüğün gibi, problemi parçalara ayırmak ve öğrendiğimiz matematiksel temsilleri (formülleri) doğru kullanmak karmaşık görünen problemleri çok basit hale getiriyor. Şimdi sıra sende, kendi stratejilerini geliştirme ve uygulama vakti!