7. Sınıf Matematik · Ünite 4
Mimarların Sırrı: 3 Boyutlu Yapılara Farklı Yönlerden Bakış
Eş küplerle oluşturulan 3 boyutlu yapıların farklı yönlerden (ön, arka, sağ, sol, üst) görünümlerini çizmeyi ve bu görünümler arasındaki simetri ilişkisini keşfediyoruz.
Kazanım MAT.7.4.1 · 40 dk okuma
Mimarların Sırrı: Yapılara Farklı Açılardan Bakmak
Hiç devasa bir gökdelene tam altından, sonra da çok uzaklardan baktın mı? Ya da bir dron kamerasıyla kuş bakışı izledin mi? Nesneler aynı kalsa da, onlara baktığımız yön değiştikçe gördüğümüz şekiller de değişir. Bugün eş küplerle inşa ettiğimiz yapılara bir mimar gibi farklı açılardan bakmayı öğreneceğiz!
Hangi Yönlerden Bakıyoruz?
Küp bloklardan oluşan bir oyuncak şato yaptığını düşün. Bu şatoya altı temel yönden bakabiliriz: Ön, Arka, Sağ, Sol, Üst ve Alt. Her bir yönden baktığımızda aslında 3 boyutlu o yapının 2 boyutlu bir 'fotoğrafını' (yani görünümünü) görürüz.
Yukarıdaki çizimde, bir yapıya önden baktığımızda gördüğümüz ters 'T' şeklini ve aynı yapıya kuş bakışı (üstten) baktığımızda gördüğümüz 3 karelik düz çizgiyi görüyoruz. Farklı yönler, yapının arkasında saklanan veya üst üste duran küpleri farklı şekilde algılamamıza neden olur.
Görünümler Arasındaki Aynalar: Simetri
Bir dedektif gibi düşünelim; elimizde bir yapının sadece 'sağdan' görünümü varsa, 'soldan' görünümünü bulabilir miyiz? Kesinlikle evet!
- Ön ve Arka görünümler birbirinin yansımasıdır (simetriğidir).
- Sağ ve Sol görünümler birbirinin yansımasıdır.
- Üst ve Alt görünümler birbirinin yansımasıdır.
Örneğin, bir yapıya sağdan baktığında sol tarafta yüksek bir kule, sağ tarafta alçak bir duvar görüyorsan; soldan baktığında tam tersini, yani yüksek kuleyi sağda, alçak duvarı solda görürsün. Aynaya bakmakla birebir aynı mantıktır.
Kendi Yapımızı İnşa Edelim
Bazen sana sadece görünümler verilir ve yapıyı zihninde (ya da bloklarla) canlandırman istenir. Eğer bir yapının 'üstten' görünümünde 4 kare varsa, bu yapının tabanında tam 4 sütun var demektir. 'Önden' görünüm ise sana bu sütunların ne kadar yüksekliğe ulaştığını söyler. Görünümlerin parçalarını birleştirerek bütünü yakalamak senin elinde!